Lokale risicoanalyse en houtstook

Gemeenten moeten houtstookbeleid zorgvuldig voorbereiden en lokaal onderbouwen. Generieke uitspraken over fijnstof of landelijke gezondheidsinformatie vormen niet automatisch een voldoende lokale risicoanalyse voor gemeentelijke houtstookmaatregelen.

Wat is een lokale risicoanalyse?

Een lokale risicoanalyse onderzoekt of binnen een specifiek gebied sprake is van:

concrete blootstelling;
aantoonbare risico’s;
lokale causaliteit;
en objectief onderbouwde noodzaak voor gemeentelijke maatregelen.

Binnen gemeentelijk houtstookbeleid speelt daarbij de vraag of algemene informatie over fijnstof of houtrook voldoende is om lokale maatregelen juridisch te dragen.

Waarom is lokale onderbouwing belangrijk?

Bestuursrechtelijke maatregelen moeten zorgvuldig worden voorbereid en gemotiveerd. Daarbij moeten gemeenten kunnen onderbouwen:

welk lokaal probleem bestaat;
hoe ernstig dat probleem is;
waardoor het wordt veroorzaakt;
en waarom specifieke maatregelen noodzakelijk zijn.

Generieke informatie over houtrook of fijnstof betekent niet automatisch dat binnen een concrete gemeente dezelfde lokale situatie bestaat.

Welke rol spelen RIVM en WHO?

Gemeenten verwijzen binnen houtstookbeleid regelmatig naar:

landelijke RIVM-publicaties;

WHO-richtlijnen;

of algemene uitspraken over fijnstof en gezondheid.

Deze bronnen kunnen beleidsmatig richting geven en algemene gezondheidsinformatie bevatten. Daarmee ontstaat echter juridisch onderscheid tussen:

algemene landelijke informatie;

en:

lokaal objectief onderbouwd gemeentelijk beleid.

Ook speelt dat WHO-richtlijnen geen zelfstandige Nederlandse wetgeving vormen.

Waarom is dit juridisch relevant?

Bij gemeentelijke houtstookmaatregelen spelen onder meer:

Awb 3:2 (zorgvuldige voorbereiding);
proportionaliteit;
objectieve onderbouwing;
en lokale causaliteit

een belangrijke rol.

Daarbij ontstaat juridisch de vraag in hoeverre:

lokale blootstelling meetbaar is;
lokale gezondheidsbelasting aantoonbaar is;
en generieke maatregelen voldoende specifiek kunnen worden onderbouwd.

Conclusie

Generieke uitspraken over fijnstof of landelijke gezondheidsinformatie vormen niet automatisch een voldoende lokale risicoanalyse voor gemeentelijk houtstookbeleid. Voor generieke maatregelen spelen zorgvuldige voorbereiding, lokale onderbouwing en objectief aantoonbare causaliteit een centrale rol.